در چنین شرایطی، مدیریت شهری زاهدان تلاش کرده است باتکیهبر ظرفیتهای بومی، بهرهگیری از روشهای نوین آبیاری و توسعه تولیدات گلخانهای، مسیر تازهای را برای حفظ و ارتقای فضای سبز شهر ترسیم کند. راهاندازی نخستین مجتمع گلخانهای شهرداری، استفاده از پساب تصفیهشده و اجرای طرحهای مشارکتی از جمله اقداماتی است که میتواند زمینهساز تحولی تدریجی در سیمای شهری زاهدان باشد.
بااینحال، توسعه فضای سبز در شهری مانند زاهدان تنها با اجرای پروژههای عمرانی محقق نخواهد شد. تحقق این هدف نیازمند همافزایی میان دستگاههای اجرایی، تأمین زیرساختهای پایدار و مشارکت فعال شهروندان است؛ موضوعی که هم در سخنان مسئولان شهری و هم در مطالبات مردم بهعنوان یک ضرورت انکارناپذیر موردتأکید قرار میگیرد.
اقدامات مثبت فضای سبز زاهدان
سوگل میرشکار، شهروند زاهدانی، در گفتگو با خبرنگار فرهنگی پایگاه خبری تحلیلی «عصرهامون»، با اشاره به اهمیت توسعه فضای سبز در زاهدان، بیان کرد: باوجود شرایط اقلیمی خاص و کمبود منابع آبی، طی سالهای اخیر اقدامات مثبتی در برخی نقاط شهر برای بهبود وضعیت فضای سبز انجام شده و این موضوع تا حدودی رضایت شهروندان را به همراه داشته است.
وی افزود: هرچند هنوز بسیاری از محلهها با کمبود فضای سبز و امکانات تفریحی مناسب مواجه هستند، اما کاشت گلهای فصلی در برخی معابر و رسیدگی به تعدادی از بوستانهای شهری نشان میدهد که توجه به این حوزه نسبت به گذشته افزایش یافته است.
این شهروند زاهدانی با اشاره به موضوع استفاده از پساب برای آبیاری فضای سبز اظهار کرد: باتوجهبه بحران کمآبی در زاهدان، بهرهگیری از روشهای نوین و منابع جایگزین برای آبیاری فضای سبز یک ضرورت است و اگر این برنامهها بهدرستی اجرا شوند، میتوان امیدوار بود که هم منابع آب حفظ شود و هم فضای سبز شهر توسعه پیدا کند.
میرشکار ادامه داد: فضای سبز تنها یک مسئله زیباسازی شهری نیست، بلکه در کاهش آلودگی هوا، ایجاد نشاط اجتماعی و بهبود کیفیت زندگی شهروندان نیز نقش مهمی ایفا میکند؛ به همین دلیل سرمایهگذاری در این حوزه باید بهعنوان یک اولویت موردتوجه قرار گیرد.
وی درباره اجرای طرح «هر خانه یک درخت» نیز گفت: مشارکت مردم در توسعه فضای سبز میتواند نتایج بسیار مؤثری به همراه داشته باشد. اگر شهروندان در کاشت و نگهداری درختان سهیم شوند، علاوه بر افزایش سرانه فضای سبز، حس مسئولیتپذیری اجتماعی نیز تقویت خواهد شد.
این شهروند زاهدانی خاطرنشان کرد: بسیاری از خانوادهها از چنین طرحهایی استقبال میکنند، بهویژه اگر نهالهای سازگار با شرایط آبوهوایی منطقه در اختیار مردم قرار گیرد و آموزشهای لازم برای نگهداری از آنها نیز ارائه شود.
میرشکار با تأکید بر لزوم توزیع عادلانه امکانات شهری تصریح کرد: انتظار مردم این است که توسعه فضای سبز تنها به مناطق مرکزی شهر محدود نشود و محلههای کمبرخوردار نیز از این خدمات بهرهمند شوند؛ زیرا همه شهروندان حق دارند از محیطی مناسب و سرزنده برخوردار باشند.
وی در پایان بیان کرد: تحقق شهری سبز و زیبا نیازمند همکاری متقابل مردم و مسئولان است و اگر برنامههای فعلی با جدیت ادامه پیدا کند و مشارکت عمومی نیز افزایش یابد، میتوان به آیندهای بهتر برای فضای سبز زاهدان امیدوار بود.
اقدامات و برنامههای توسعه شهرداری در فضای سبز زاهدان
عبدالمجید تمندانی، رئیس سازمان سیما منظر و فضای سبز شهری زاهدان، «خ»، به مناسبت روز ملی گلوگیاه، با تشریح آخرین اقدامات انجامشده در حوزه فضای سبز شهری، از برنامههای توسعهای شهرداری برای افزایش سرانه فضای سبز و استفاده از گونههای سازگار با اقلیم زاهدان گفت.
وی با اشاره به اقدامات صورتگرفته در حوزه تولید گلوگیاه بیان کرد: یکی از اقدامات مهمی که طی یک سال اخیر انجام شده، راهاندازی نخستین مجتمع گلخانهای شهرداری زاهدان در خیابان جمهوری است. بخش قابلتوجهی از گلها و گیاهانی که امروز در خیابانهای اصلی شهر از جمله خیابان دانشگاه، خیابان مطهری و سایر معابر مشاهده میشود، حاصل تولید همین مجموعه گلخانهای است و در واقع شهرداری در مسیر خودکفایی در تولید گلوگیاه موردنیاز فضای سبز شهری قرار گرفته است.
رئیس سازمان سیما منظر و فضای سبز شهری زاهدان افزود: برای فصل پاییز نیز برنامهریزیهای لازم انجام شده و کشت انواع گلهای فصلی در دستور کار قرار دارد تا بتوانیم در ماههای آینده از ظرفیت اینگونهها برای زیباسازی فضای شهری بهرهمند شویم.
تمندانی درباره وضعیت سرانه فضای سبز شهر تصریح کرد: واقعیت این است که زاهدان در حوزه فضای سبز با محدودیتهای جدی مواجه است. از یک سو شرایط اقلیمی خاص، دمای بالای هوا و از سوی دیگر کمبود منابع آبی، توسعه فضای سبز را با دشواری همراه کرده است. در فصل تابستان حتی در بخش تأمین آب شرب نیز با محدودیتهایی مواجه هستیم و این مسئله طبیعتاً بر وضعیت فضای سبز شهری نیز تأثیرگذار است.
وی ادامه داد: بااینوجود تلاش کردهایم فضای سبز موجود را حفظ و تقویت کنیم و در کنار آن برای تأمین منابع آبی پایدار برنامهریزی داشته باشیم. یکی از مهمترین برنامههای ما استفاده از پساب تصفیهشده برای آبیاری فضای سبز است تا بتوانیم بخشی از کمبود منابع آب را جبران کرده و در سالهای آینده شاهد توسعه سرانه فضای سبز در زاهدان باشیم.
رئیس سازمان سیما، منظر و فضای سبز شهری زاهدان با اشاره به همکاری دستگاههای اجرایی در این زمینه اظهار کرد: در حوزه تأمین پساب، همکاری خوبی میان شهرداری، شرکت آبوفاضلاب و شرکت آب منطقهای شکل گرفته است. جلسات متعددی برای افزایش سهمیه پساب شهرداری برگزار شده و امیدواریم با تکمیل زیرساختها و اتصال مناطق مختلف شهر به شبکه پساب، تحول قابلتوجهی در حوزه فضای سبز زاهدان ایجاد شود.
کمبود منابع آبی، مهمترین چالشهای توسعه فضای سبز زاهدان
وی درعینحال تأکید کرد: اگرچه هنوز با استانداردهای مطلوب فاصله داریم و این موضوع را کاملاً میپذیریم، اما باید محدودیتهای موجود را نیز در نظر گرفت. کمبود منابع آبی یکی از مهمترین چالشهای توسعه فضای سبز در زاهدان است و برنامهریزیها باید متناسب با این شرایط انجام شود.
تمندانی در بخش دیگری از سخنان خود به ظرفیتهای تفریحی شهر اشاره کرد و گفت: پارک بانوان، پارک خانواده، پارک شورا، پارک ملت، پارک بلوچ، پارک سرداران شهید و پارک البرز از جمله فضاهای تفریحی و بوستانهای مهم شهر هستند که در اختیار شهروندان قرار دارند و تلاش میکنیم کیفیت خدمات در این فضاها را بهبود ببخشیم.
رئیس سازمان سیما منظر و فضای سبز شهری زاهدان درباره انتخاب گونههای گیاهی متناسب با شرایط اقلیمی زاهدان نیز خاطرنشان کرد: در سالهای اخیر مطالعات تخصصی متعددی انجام شده و بر همین اساس، گونههای مقاوم به کمآبی، شوری خاک و دمای بالا شناسایی شدهاند. اینگونهها به مناطق پنجگانه شهرداری ابلاغ شده و سیاست ما این است که ازاینپس در کاشت گلهای فصلی، درختان و سایر گونههای گیاهی، صرفاً از گونههای سازگار با اقلیم زاهدان استفاده شود.
تمندانی افزود: این برنامه از سال جاری اجرایی شده و تا سال ۱۴۰۵ نیز ادامه خواهد داشت تا ضمن کاهش مصرف آب، پایداری فضای سبز شهری نیز افزایش پیدا کند.
وی همچنین از اجرای پویش «هر خانه یک درخت» در برخی مناطق شهر خبر داد و گفت: این طرح برای نخستینبار در پهنه غربی زاهدان و در مناطقی مانند شهرک جهاد و آرمانشهر اجرا شد. در این پویش، همکاران سازمان سیما، منظر و فضای سبز با مراجعه به منازل شهروندان، نسبت به کاشت رایگان نهال اقدام کردند که با استقبال بسیار خوبی از سوی مردم مواجه شد.
رئیس سازمان سیما، منظر و فضای سبز شهری زاهدان ادامه داد: این طرح را در سایر مناطق شهر نیز دنبال خواهیم کرد، زیرا معتقدیم مشارکت مردم نقش تعیینکنندهای در توسعه فضای سبز دارد. اگر هر واحد مسکونی تنها یک درخت در حیاط یا فضای مقابل منزل خود بکارد و از آن نگهداری کند، شاهد تحول بزرگی در سرانه فضای سبز شهر خواهیم بود.
همراهی شهروندان در توسعه فضای سبز شهری
وی با تأکید بر اهمیت فرهنگسازی در این حوزه اظهار کرد: توسعه فضای سبز تنها وظیفه شهرداری نیست و نیازمند همراهی شهروندان است. از مردم فهیم زاهدان درخواست داریم در شرایط کمآبی، ضمن رعایت اصول صرفهجویی، در نگهداری درختان و فضای سبز محلات نیز مشارکت داشته باشند.
تمندانی تأکید کرد: تمام تلاش ما این است که فضای سبز موجود دچار تنش و آسیب نشود و با پیگیریهای شهردار زاهدان و حمایت دستگاههای متولی، هرچه سریعتر زیرساختهای انتقال پساب تکمیل شود تا بتوانیم منابع آبی پایدار را به فضاهای سبز شهر برسانیم.
رئیس سازمان سیما، منظر و فضای سبز شهری زاهدان در پایان گفت: با همدلی، مشارکت مردم و تداوم برنامههای تخصصی در حوزه فضای سبز، امیدواریم بتوانیم بهتدریج به سرانههای مطلوب و موردانتظار شهروندان زاهدانی نزدیک شویم و شهری زیباتر و سرزندهتر برای مردم فراهم کنیم.
آنچه از مجموع دیدگاههای مطرحشده برمیآید، این است که آینده فضای سبز زاهدان بیش از هر چیز به مدیریت صحیح منابع آب و استمرار برنامههای علمی و تخصصی گره خورده است. استفاده از گونههای مقاوم به خشکی، توسعه شبکه پساب و جلب مشارکت مردمی میتواند بخشی از چالشهای موجود را کاهش داده و زمینه افزایش سرانه فضای سبز را در سالهای آینده فراهم کند.
زاهدان برای تبدیلشدن به شهری سرزندهتر و زیباتر، نیازمند تداوم همین گامهای کوچک اما مؤثر است. گامهایی که اگر با حمایت مسئولان و همراهی مردم ادامه یابد، میتواند در دل اقلیم خشک جنوب شرق کشور، چشماندازی سبزتر و آیندهای امیدوارکنندهتر برای شهر و شهروندان رقم بزند.
انتهای خبر/
