زخمی پنهان با پیامدهای گسترده
زخمی پنهان با پیامدهای گسترده
کارشناس روانشناسی نیمروز گفت: اعتمادبه‌نفس پایین  مسئله‌ای عمیق در سلامت روان به شمار می‌رود که می‌تواند بر روابط عاطفی، عملکرد شغلی، تصمیم‌گیری و کیفیت زندگی افراد اثر منفی و ماندگار بگذارد.

مطهره صیادی در گفتگو با خبرنگار گروه اجتماعی پایگاه خبری تحلیلی «خبرنیمروزچز»، بیان کرد: اعتمادبه‌نفس پایین یکی از شایع‌ترین مشکلات پنهان در زندگی فردی و اجتماعی انسان‌هاست؛ مشکلی که اگرچه ممکن است در ظاهر چندان آشکار نباشد، اما در بسیاری از رفتارها، انتخاب‌ها و حتی شکست‌های خاموش افراد نقش تعیین‌کننده دارد. فردی که از اعتمادبه‌نفس کافی برخوردار نیست، معمولا توانایی‌ها، شایستگی‌ها و ارزش شخصی خود را کمتر از آنچه هست ارزیابی می‌کند و همین نگاه منفی به خود، به تدریج بر تمام ابعاد زندگی او سایه می‌اندازد.

وی افزود:‌‌ ریشه‌های اعتمادبه‌نفس پایین معمولا به تجربه‌های گذشته، به‌ویژه سال‌های کودکی و نوجوانی بازمی‌گردد. مقایسه شدن مداوم با دیگران، تحقیر، سرزنش‌های تکرارشونده، نادیده گرفته شدن احساسات، شکست‌های پی‌درپی و رشد در محیط‌های سرشار از انتقاد، از مهم‌ترین عوامل شکل‌گیری این وضعیت به شمار می‌روند.  در برخی موارد نیز فرد در فضایی رشد کرده که موفقیت تنها معیار ارزشمندی تلقی شده و همین مسئله باعث شده کوچک‌ترین اشتباه، به معنای بی‌کفایتی و ناتوانی تعبیر شود.

صیادی تاکید کرد: نشانه‌های اعتمادبه‌نفس پایین همیشه به شکل مستقیم دیده نمی‌شود و بسیاری از افراد تلاش می‌کنند آن را پشت رفتارهای روزمره خود پنهان کنند. برخی با سکوت، انزوا و دوری از موقعیت‌های تازه، این ضعف درونی را نشان می‌دهند و برخی دیگر با کمال‌گرایی افراطی، نیاز مداوم به تایید دیگران یا حساسیت شدید نسبت به انتقاد، آن را بروز می‌دهند.  تردید در تصمیم‌گیری، ترس از شکست، ناتوانی در دفاع از حقوق شخصی، مقایسه مداوم با دیگران و بی‌اهمیت دانستن موفقیت‌های فردی نیز از نشانه‌های رایج این وضعیت است.

کارشناس روانشناسی مطرح کرد: یکی از مهم‌ترین پیامدهای اعتمادبه‌نفس پایین، محدود شدن ظرفیت واقعی فرد در زندگی است. فردی که به توانایی‌های خود باور ندارد، معمولا برای پذیرش مسئولیت‌های مهم، ورود به فرصت‌های تازه یا حتی بیان خواسته‌هایش با تردید و ترس روبه‌رو می‌شود.  این مسئله می‌تواند در محیط کار به کاهش پیشرفت شغلی، در روابط عاطفی به شکل‌گیری وابستگی ناسالم و در زندگی اجتماعی به کناره‌گیری، انزوا و احساس نارضایتی پایدار منجر شود.

کارشناس روانشناسی عنوان کرد:: اعتمادبه‌نفس پایین یک ویژگی ثابت و تغییرناپذیر نیست و می‌توان با آگاهی و تمرین، آن را بهبود بخشید.  نخستین گام در این مسیر، شناسایی گفتگوی درونی منفی است؛ همان صداهای تکرارشونده‌ای که مدام به فرد القا می‌کنند به اندازه کافی خوب، توانا یا دوست‌داشتنی نیست. پس از این مرحله، لازم است این باورهای نادرست با واقعیت سنجیده شوند تا فرد بتواند به تدریج تصویر دقیق‌تر و سالم‌تری از خود بسازد.

صیادی تصریح کرد: تعیین هدف‌های کوچک و قابل دستیابی، کاهش مقایسه با دیگران، تقویت مهارت نه گفتن، پذیرفتن اشتباه به عنوان بخشی از روند رشد و دریافت کمک حرفه‌ای از روانشناس، از مهم‌ترین راهکارهای ترمیم اعتمادبه‌نفس پایین است. هرگاه این مسئله با اضطراب شدید، افسردگی، گوشه‌گیری یا اختلال در عملکرد روزانه همراه شود، مراجعه به متخصص باید جدی گرفته شود.

وی در پایان افزود: اعتمادبه‌نفس پایین زخمی خاموش اما قابل درمان است؛ زخمی که اگر به موقع شناسایی شود، می‌توان از عمیق‌تر شدن آن جلوگیری کرد و با بازسازی نگاه فرد به خودش، مسیر زندگی را به سمت آرامش، رشد و انتخاب‌های سالم‌تر تغییر داد.

انتهای خبر/