نخلستان‌های خاش، گنجی در انتظار شکوفایی
نخلستان‌های خاش، گنجی در انتظار شکوفایی
نخلستان‌های خاش با تولید خرمای ربی روتک، ظرفیتی صادراتی در دل اقتصاد منطقه‌اند؛ اما خام‌فروشی و کمبود زیرساخت‌های فرآوری، مانع بهره‌گیری کامل از این گنج کشاورزی شده است.
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی «خبر نیمروز»، خرما یکی از مهم‌ترین محصولات کشاورزی جنوب شرق کشور و از ظرفیت‌های قابل‌توجه اقتصادی شهرستان خاش به شمار می‌رود؛ محصولی که علاوه بر جایگاه آن در سبد تولیدات باغی منطقه، نقش مهمی در معیشت بسیاری از کشاورزان و خانواده‌های روستایی دارد. گستردگی نخلستان‌ها و شرایط اقلیمی منطقه، زمینه مناسبی برای تولید انواع خرما، به‌ویژه خرمای ربی، فراهم کرده است.

در میان محصولات تولیدی شهرستان، خرمای ربی روتک خاش به دلیل ویژگی‌های کیفی و بازارپسندی، توانسته است در بازارهای داخلی و خارجی جایگاه خود را پیدا کند و بخشی از تولید آن به کشورهای مختلف صادر شود؛ ظرفیتی که می‌تواند در صورت تقویت زیرساخت‌های تولید، فرآوری و تجارت، به یکی از بخش‌های مهم اقتصاد کشاورزی منطقه تبدیل شود.

باوجوداین ظرفیت، زنجیره تولید خرما در خاش همچنان با ضرورت‌هایی همچون توسعه واحدهای فرآوری و بسته‌بندی، ایجاد برندهای تجاری، بهبود شیوه‌های عرضه، تقویت حمل‌ونقل و زنجیره سرد و جذب سرمایه‌گذاری‌های جدید روبه‌رو است؛ موضوعاتی که توجه به آنها می‌تواند ضمن کاهش خام‌فروشی، ارزش افزوده بیشتری برای محصول و نخل‌داران ایجاد کند.

ازسوی‌دیگر، محدودیت منابع آبی و افزایش هزینه‌های تولید، ضرورت اصلاح و نوسازی نخلستان‌ها، مدیریت مصرف آب و استفاده از روش‌های نوین کشاورزی را بیش از گذشته نمایان کرده است؛ مسائلی که در کنار توسعه بازار و صادرات، از مهم‌ترین محورهای پیش روی نخل‌داران خاش برای حفظ تولید و بهره‌گیری بیشتر از ظرفیت اقتصادی خرما به شمار می‌رود.

نخل‌داران؛ حلقه اصلی تولید و عرضه خرمای خاش

عبدالله ریگی، یکی از نخل‌داران خاش در گفتگو با خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «عصرهامون»، با اشاره به ظرفیت بالای نخلستان‌های منطقه بیان کرد: تولید خرما برای بسیاری از خانواده‌های روستایی و کشاورزان خاش منبع اصلی درآمد به شمار می‌رود و رونق این محصول می‌تواند نقش مهمی در بهبود وضعیت اقتصادی نخل‌داران داشته باشد.

وی افزود: خرمای ربی یکی از محصولات شناخته‌شده منطقه است و هر سال برای تولید و برداشت آن زحمت زیادی کشیده می‌شود، اما نخل‌داران علاوه بر هزینه‌های تولید، با مشکلاتی مانند افزایش هزینه‌های کارگری، نهاده‌ها و حمل‌ونقل نیز مواجه هستند.

افزایش هزینه‌های تولید؛ دغدغه نخل‌داران
ریگی ادامه داد: هزینه نگهداری نخلستان در سال‌های اخیر افزایش پیدا کرده و عملیات مختلفی مانند آبیاری، هرس، گرده‌افشانی، مبارزه با آفات و برداشت خرما نیازمند هزینه و نیروی کار است.

این نخل‌دار گفت: اگر حمایت بیشتری از تولیدکنندگان صورت بگیرد و دسترسی نخل‌داران به تسهیلات و امکانات موردنیاز آسان‌تر شود، می‌توان کیفیت و میزان تولید را افزایش داد و زمینه بهتری برای حضور خرمای خاش در بازارهای مختلف فراهم کرد.

بسته‌بندی و فرآوری؛ راهی برای افزایش ارزش محصول
ریگی با تأکید بر اهمیت فرآوری و بسته‌بندی خرما افزود: بخش زیادی از ارزش محصول زمانی ایجاد می‌شود که خرما با بسته‌بندی مناسب و متناسب با نیاز بازار عرضه شود و وجود واحدهای فرآوری و بسته‌بندی در شهرستان می‌تواند به نفع تولیدکننده و مصرف‌کننده باشد.

وی اظهار کرد: فروش محصول با بسته‌بندی مناسب می‌تواند بازارپسندی خرمای خاش را افزایش دهد و در کنار آن، ایجاد صنایع تبدیلی باعث می‌شود محصول باارزش افزوده بیشتری از شهرستان خارج شود.

این نخل‌دار با اشاره به اهمیت منابع آبی در تداوم تولید خرما گفت: آب مهم‌ترین نیاز نخلستان‌هاست و باتوجه‌به محدودیت منابع آبی، استفاده از روش‌های نوین آبیاری و مدیریت صحیح مصرف آب باید موردتوجه قرار گیرد.

وی افزود: نخل‌داران برای حفظ نخلستان‌ها و ادامه تولید نیازمند آموزش و دسترسی به روش‌های جدید کشاورزی هستند و استفاده از دانش کارشناسان می‌تواند به افزایش بهره‌وری و کاهش هزینه‌های تولید کمک کند.

حمایت از نخل‌داران برای توسعه بازار خرمای خاش
ریگی خاطرنشان کرد: خرمای خاش ظرفیت حضور گسترده‌تر در بازارهای داخلی و خارجی را دارد و اگر تولیدکننده، بخش فرآوری و بسته‌بندی و بازار در کنار یکدیگر قرار بگیرند، می‌توان شرایط بهتری برای فروش محصول ایجاد کرد.

وی گفت: نخل‌داران انتظار دارند در کنار توسعه بازار و صادرات، مسائل مربوط به تولید نیز موردتوجه قرار گیرد تا کشاورز بتواند با اطمینان بیشتری به تولید ادامه دهد و نخلستان‌های منطقه همچنان به‌عنوان یکی از ظرفیت‌های مهم اقتصادی خاش حفظ شوند.

خرما؛ یکی از مهم‌ترین مزیت‌های اقتصادی خاش

مجتبی خاشی، مدیر جهاد کشاورزی خاش در گفتگو با خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «عصرهامون»، بیان کرد: خرما یکی از مهم‌ترین محصولات باغی و مزیت‌های اقتصادی خاش به شمار می‌رود و نخلستان‌های گسترده این منطقه، علاوه بر تأمین بخشی از نیاز بازار، ظرفیت قابل‌توجهی برای توسعه صادرات، ایجاد اشتغال و رونق اقتصادی مناطق روستایی فراهم کرده است.

وی افزود: خرمای ربی روتک خاش به دلیل کیفیت و ویژگی‌های مطلوب، محصولی شناخته‌شده در بازارهای هدف است و در سال‌های گذشته مسیر خود را به بازار کشورهای مختلف بازکرده؛ به‌گونه‌ای که علاوه بر پاکستان، در ترکیه، روسیه و کشورهای آسیای میانه نیز عرضه می‌شود.

ضرورت ارتقای کیفیت و تکمیل زنجیره ارزش خرما
مدیر جهاد کشاورزی خاش ادامه داد: استمرار حضور خرمای خاش در بازارهای خارجی، نشان‌دهنده ظرفیت بالای این محصول برای توسعه صادرات غیرنفتی است و می‌توان با ارتقای کیفیت، بسته‌بندی، برندسازی و تکمیل زنجیره ارزش، سهم بیشتری از بازارهای منطقه‌ای و بین‌المللی به دست آورد.

وی با اشاره به وجود واحد فرآوری و بسته‌بندی خرما در شهرستان بیان کرد: این واحد با سرمایه‌گذاری فرد بومی خاش ایجاد شده، وجود چنین زیرساختی می‌تواند زمینه را برای فرآوری، بسته‌بندی و عرضه مناسب‌تر محصول تولیدی شهرستان فراهم کند.

ضرورت جذب سرمایه‌گذاری و جلوگیری از خام‌فروشی
خاشی تصریح کرد: باتوجه‌به حجم تولید خرما و بازارهای صادراتی موجود، توسعه ظرفیت‌های فرآوری و بسته‌بندی و جذب سرمایه‌گذاری‌های جدید در این بخش از ضرورت‌های مهم حوزه کشاورزی خاش است، سرمایه‌گذاری در این زمینه می‌تواند ضمن جلوگیری از خام‌فروشی، ارزش افزوده بیشتری برای کشاورزان و اقتصاد منطقه ایجاد کند.

وی گفت: توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی، ایجاد برندهای تجاری معتبر، بهبود بسته‌بندی متناسب با بازارهای صادراتی و تقویت زنجیره سرد و حمل‌ونقل از جمله اقداماتی است که می‌تواند جایگاه خرمای خاش را در بازارهای داخلی و خارجی ارتقا دهد.

مدیریت مصرف آب و نوسازی نخلستان‌ها
مدیر جهاد کشاورزی خاش همچنین بر ضرورت توجه به مدیریت مصرف آب، اصلاح و نوسازی نخلستان‌ها و استفاده از روش‌های نوین تولید تأکید کرد و افزود: حفظ سطح تولید در شرایط محدودیت منابع آبی، نیازمند افزایش بهره‌وری و استفاده از دانش و فناوری‌های نوین در مراحل کاشت، داشت و برداشت.

خرمای خاش، به‌ویژه خرمای ربی روتک، تنها یک محصول باغی نیست، بلکه بخشی از ظرفیت اقتصادی و معیشتی منطقه است که می‌تواند با تقویت زنجیره تولید تا صادرات، نقش بیشتری در اشتغال و رونق اقتصادی شهرستان ایفا کند. استمرار حضور این محصول در بازارهای داخلی و خارجی، ظرفیت قابل‌توجه آن را برای توسعه بازار نشان می‌دهد.

بااین‌حال، بهره‌گیری کامل از این ظرفیت نیازمند توجه هم‌زمان به مسائل نخل‌داران و زیرساخت‌های پس از برداشت است؛ توسعه صنایع تبدیلی و بسته‌بندی، برندسازی، بهبود حمل‌ونقل و زنجیره سرد و جذب سرمایه‌گذاری می‌تواند به افزایش ارزش افزوده و کاهش خام‌فروشی کمک کند.

در کنار توسعه بازار، مدیریت منابع آبی، نوسازی نخلستان‌ها و استفاده از روش‌های نوین تولید نیز برای حفظ سطح تولید و افزایش بهره‌وری اهمیت دارد. توجه به این مجموعه اقدامات می‌تواند زمینه را برای پایداری تولید و تقویت جایگاه خرمای خاش در بازارهای داخلی و خارجی فراهم کند.

انتهای خبر/