حجت الاسلام والمسلمین مهدی محمد قاسمی در گفتگو با خبرنگار فرهنگی پایگاه خبری تحلیلی « خبر نیمروز »، بیان کرد: امر به معروف و نهی از منکر به عنوان محوری‌ترین سازوکار نظارت همگانی در اندیشه دینی، نقشی بنیادین در پویایی، پالایش و مصونیت جامعه از کژروی‌ها ایفا می‌کند. این اصل مترقی که ریشه در مسئولیت‌پذیری متقابل آحاد مردم دارد، نیازمند بازخوانی عمیق بر مبنای عقلانیت، اخلاق و سیره معصومین است تا از قرائت‌های سطحی و اقدامات سلیقه‌ای فاصله بگیرد.
وی با اشاره به فلسفه وجودی این واجب دینی افزود: امر به معروف و نهی از منکر در حقیقت ضامن بقا و نشاط معنوی جامعه است و بی‌تفاوتی اجتماعی بزرگ‌ترین آفت برای ارزش‌های انسانی به شمار می‌رود. اگر جامعه‌ای نسبت به سرنوشت عمومی، سلامت روانی و اخلاق جمعی احساس تعهد نداشته باشد، به تدریج پایه‌های انسجام و اعتماد درون آن سست خواهد شد. اسلام با وضع این فریضه، اجازه انفعال به انسان مومن نداده و همه افراد را دیده‌بانان آگاه و خیرخواه یکدیگر در مسیر تکامل قرار داده است.
این کارشناس مذهبی با انتقاد از محدود کردن این فریضه به حوزه‌های فردی تصریح کرد: یکی از آسیب‌های اساسی در درک این مفهوم، تقلیل آن به رفتارهای ظاهری و غفلت از مصادیق کلان نظارت اجتماعی است. در فرهنگ غنی اسلامی، برپایی عدالت، شفافیت در اداره امور، پاسداری از حقوق عامه و توزیع عادلانه فرصت‌ها از بالاترین مراتب معروف محسوب می‌شود. همچنین مبارزه بی‌امان با فساد، ایستادگی در برابر سوءاستفاده از قدرت و نهی کارگزاران از خطا، جلوه‌های والای نهی از منکر است که مستقیما با سرنوشت دین و دنیای مردم پیوند دارد.
محمد قاسمی ضمن تاکید بر ضرورت رعایت شرایط و آداب شرعی افزود: اجرای صحیح این حکم الهی باید همواره با حفظ کرامت انسانی، لحن مشفقانه و دور از هرگونه تنش، تجسس و تحقیر همراه باشد. نهی از منکر تلاشی صادقانه برای دستگیری از افراد است، نه فرصتی برای برچسب‌زنی و خصومت؛ از این رو مخاطب باید پیش از هر چیز، دلسوزی گوینده را احساس کند.
وی در پایان افزود: امروزه نیازمند گذار از روش‌های منسوخ به سوی گفتمان مستدل، بهره‌گیری از ابزارهای رسانه‌ای و ترویج عملی فضایل اخلاقی هستیم تا بستر پذیرش این واجب الهی در نسل نو هموار گردد.
انتهای خبر/
